7 thg 10, 2010

Các giai đoạn làm 1 phim quảng cáo.



Một số thuật ngữ chuyên môn

Producer: Nhà sản xuất. Ông này khá là quan trọng đây, thông thường thì ông này sẽ phải lo đủ thứ. Ổng lo từ lúc chưa có TVC, đến có được TVC, rồi đến xong TVC. Túm lại một Producer giỏi phải có kỹ năng bậc thầy vể PR, chiến lược, tầm nhìn, khả năng kiểm soát tình hình, lường trước những đột biến, thương lượng…

Assistant Director: Trợ lý đạo diễn. Tùy qui mô của phim mà cần có 1 hay nhiều Trợ lý đạo diễn. Ông này có nhiệm vụ giúp Đạo diễn làm một số việc, như thông báo lịch quay tới tất cả các nhóm, thành viên trong đoàn làm phim, kiểm tra tất cả đã sẳn sàng chưa, chuyển ý của đạo diễn tới diễn viên, thay mặt đạo diễn chỉ đạo diễn xuất, đôi khi phải đấu khẩu với đạo diễn để có được những cảnh quay tốt hơn….nói chung là có khối việc cho tay này làm.

Location: Là quá trình đi tìm cảnh, địa điểm quay cho phim. Ví dụ trong kịch bản của bạn yêu cần cần phải có cảnh một cánh đồng thật đẹp. Thì location là việc bạn phải đi cùng trời cuối đất để tìm cho được một cánh đồng sao cho thật thích hợp với kịch bản.

Casting: là quá trình chọn diễn viên. Nếu trong kịch bản của bạn yêu cầu phải có một người có một cái đầu trọc thiệt là đẹp. Thì việc bạn nên làm là mời những người “tóc gió thôi bay” đến để quay phim hoặc chụp hình xem họ có ăn ảnh hay không? diễn viên đầu trọc triển vọng nào sẽ là người thích hợp với yêu cầu cho kịch bản của bạn.

Talent: là những diễn viên trong phim của bạn. Ví dụ trong quảng cáo Xmen, thì cô gái, chàng trai phe mình, và 3 tên kính đen đáng ghét phe nó là những talent.

Make up: là người lo về trang điểm. Vì khi đi quay phim diễn viên phải được trang điểm cho đẹp thiệt là đẹp. chỉ cần họ đổ mồ hôi => lem son phấn chỉ nửa tí thôi thì cũng cần phải trang điểm lại.

Composer: là người soạn nhac. Thường thì ông này là nhạc sĩ. Còn nếu ổng có là trung sĩ hay nha sĩ gì cũng không sao, miễn là ổng có khả nắng sáng tác nhạc thì ok hết. Vì đôi khi phim của bạn cần phải có một bài hát hay một đoạn nhạc. Nếu bạn không đủ tiền để mua bản quyền của một bài hát cho phim của bạn, thì khi đó bạn có 2 hướng để chọn lựa. Một là nhờ người soạn nhạc viết cho bạn một bài hát mới theo yêu cầu của bạn. Hai là bạn chôm nhạc của người ta gắn vô phim của mình luôn. Nhưng khi đã quyết định làm cách thứ hai thì làm ơn đừng nói là tui đã chỉ bạn là được.

Set designer: là người dựng cảnh cho phim của bạn. Ví dụ trong phim của bạn là cảnh trong một trang trại hoang vắng, một chàng hiệp sĩ đang đấu với một con heo rừng khổng lồ ( to hơn con voi chẳng hạn ). cuối cùng thì chàng hiệp sĩ cũng chiến thắng. khi mổ bụng con khủng lợn này ra, người ta thấy trong trong bao tử nó có một bao bì nhãn hiệu thức ăn con cò ( thấy í tưởng tui dữ hok ?!?!?! ). Trong kịch bản này ngoài việc bạn tìm được nơi có một trang trại giống như kịch bản, thì bạn cũng cần phải dàn dựng lại cái trang trại đó, như là phủ bụi lên trên, đập phá bớt cho nó thêm vẽ hoang tàn…. thì đây là công việc của những người dựng cảnh phim. Trong trường hợp bạn cần dựng một cảnh nào đó trong phim trường thì bạn cũng phải cần đến người dựng cảnh phim.

Điều gì quan trọng nhất khi viết TVC nhi?

+ Khái niệm thời gian thật (Real time):
Đa phần các phim quảng cáo là sự rút ngắn của một câu chuyện. Mà câu chuyện có thể xảy ra trong một khoảng thời gian dài (Có thể là vài phút, mà cũng có thể là vài giờ hoặc dài hơn nữa).
Khi câu chuyện trong kịch bản càng kéo dài => cách thể hiện một phim quảng cáo là phải cắt xén và chọn thể hiện hình ảnh làm sao để nói cho hết ý. Do vậy, nhiều phim quảng cáo xuất hiện với hình ảnh đứt quãng, rời rạc => làm người xem cực kỳ khó khăn để hiểu được thông điệp cần quảng cáo.

Trong giới làm quảng cáo chuyên nghiệp. Việc tạo ra một câu chuyện xảy ra đúng theo thời gian thật là điều tối quan trọng. (Ví dụ các quảng cáo của Heineken: Sushi Bar, Siêu Thị hay là Party - tất cả mọi việc đều diễn ra trong một khoảng thời gian rất ngắn, đúng như nó xảy ra trong đời thật vậy). Việc tạo ra câu chuyện theo thời gian thật sẽ giúp người xem “như đang sống cùng với câu chuyện” chứ không phải là “đang duyệt xem nội dung câu chuyện”

+ Chỉ thể một ý duy nhất - Single-mind Idea:
Thường các TVC sẽ có độ dài là 30 giây. Do vậy phải làm sao dàng phần lớn thời gian để thể hiện trọn vẹn một ý quan trọng nhất (Tùy theo yêu cầu của chương trình truyền thông) mà thôi.

+ Trước khi làm một TVC theo kiểu QCST, bạn có thể tham khảo 14 kỹ thuật quảng cáo của Ogilvy - có nêu trong cuốn sách QUẢNG CÁO SÁNG TẠO - (Tức các công thức làm TVC sẵn có). Biết đâu bạn sẽ có được vài TVC chỉ trong vòng mươi phút.

Offline: là sau khi đã shooting, có footage rồi thì sẽ lên 1 cái draf TVC, thời điểm này có thể thay đổi, chỉnh sửa nhưng không nhiều (vì đã quay rồi mà). Có thể có Voice hoặc chưa tùy tình hình

Online: sau khi phần hình ảnh và Voice đã được mix. Online gần như là sản phẩm cuối cùng rồi (sẽ phát trên TV), chỉnh sửa nếu có chỉ là gia giảm âm thanh, speed của các frame hình hay super v.v…

Thật buồn và đau lòng khi mà khi mà cho tới nay chưa có một TVC hoành tráng hoặc kinh phí cao nào được làm ở VN. Và còn đau lòng hơn nữa khi thật rất ít những khách hàng lớn chọn một đại lý VN để “trao thân gửi phận”. Trong vô vàn những lý do, thì cốt lõi vẫn là thiếu kiến thức chuyên môn => không chuyên nghiệp => mất lòng tin => no job.
Và còn một nghịch lý đau đầu khác là có một số đại lý VN chúng ta rất sợ làm việc với những người chuyên nghiệp ??!!??!! Eo ơi hiểu hong nôỉ

Quy trình chính hình thành 1 TVC:

Thông thường quá trình ra đời cuả một TVC được chia là 2 giai đọan ( ở đây tui bỏ qua mối liên hệ giữa Agency và Client. Và ở đây chỉ là quá trình thông thường và cơ bản nhất mà một TVC được ra đời, chứ không phải là nhất thiết phải theo qui trình này hén):

Bước đầu tiên thuộc về Agency:
- nhận job từ client ( gồm có thông tin về sản phẩm, đối thủ, yêu cầu…)
- phân tích tất cả các dữ liệu hiện có ( không được phỏng đóan, vì sẽ rất nguy hiểm nếu bạn suy luận sai )
- lập Orientation
- lập kế hoạch ( đây là khái niệm rộng và rất quan trọng của cả quá trình )
- Concept work ( đây là một công việc tối quan trọng quyết định sự thành bại cuả một TVC. Tuy nhiên tiếc là có một số Agency trong nước bỏ qua công việc này vì thiếu kiến thức chuyên môn )
- tạo ý tưởng ( đây là một công việc mà theo tui có thể nói dí dỏm là rất hên xui. Vì cho dù ý tưởng của bạn có được cả thế giới khen tặng, và thậm chí đáng được nhân giải Oscar về ý tưởng, thế nhưng một khi Client trao cho bạn giải mâm xôi vàng thì… xin chia buồn !!! )
- Từ concept + ý tưởng => storyboard
- coppywrite
- music

Một phương pháp tối ưu để làm tốt quá trình này là Brainstorm. Sau khi đã hoàn thành tất cả những công việc trên, Agency giờ đây có thể sút quả bóng này sang Production house.
Bước thứ 2 đến phần của Production house ( ở đây tui chỉ đề cập đến những TVC phải dùng đến camera ). Để hoàn thành một TVC Production house sẽ phải cần tối thiểu là một bộ xậu như sau và làm những công việc sau :

- Director :Từ storyboard => shootingboard ( đây thường là công việc của Director, Shooting board phải thể hiện được tất cả các góc quay, hiệu ứng, hình ảnh, phục trang…nói chung là tất tần tật )
- Producer
- asst. Director
- location
- casting
- talent
- make up
- compose
- set designer
- DOP ( DOP là Director of Photography. Nhân vật này rất quan trọng chỉ sau Director. thế nhưng đôi khi một số nhà sản xuất trong nước họ chỉ cần một camera man là đủ !!!!!! lại thêm một điều đáng buồn )
- Asst. camera
- still
- sound recordist
- costume designer
- lighting crew
- gaffer/park
- props
- Caterer ( với tui là rất quan trọng vì có thực mới vực được TVC )
Bây giờ thì ta phải làm gì khi phim đã quay xong ???? Đương nhiên là sẽ có rất nhiều việc để làm. và mức độ phức tạp của nó cũng còn tuỳ thuộc và bạn đã chọn loại hình nào để quay. Nếu phim nhựa thì khác à nghen, HD có chút vấn đề đây, DG beta quả là không đơn giản, HDV chuyện nhỏ…

Ok, giờ thì phim đã được quay xong rồi ta sẽ phải làm những gì đây?
- Nếu quay bằng phim nhựa thì ta cần phải có một quá trình gọi là processing rồi mới đến telecine. Sau khi đã telecine xong thì mới số hóa để tiến hành làm hậu kì.

- Nếu quay bằng digibeta thì chúng ta cần phải chuyển đổi tín hiệu sang analog để làm hậu kì ( vì ở VN hiện nay vẫn còn phát sóng bằng tín hiệu analog ). Nếu tui nhớ hong lầm ( thường thì tui hay lầm lắm lắm ) thì ở HCMC hiện nay chỉ có 2 nơi có thể chuyển tín hiệu của digibeta đó là HTV và Vafaco.

- Nếu quay bằng HD thì càng phức tạp hơn, vì ở VN hiện nay ( hic lại nếu tui nhớ hong lầm ) chỉ có 2 cái máy này thôi. một thuộc về VTV và cái còn lại Fanatic đang sở hữu. Và cũng phải có đồ chuyên dụng để đổ tín hiệu ra băng. Về cái máy công nghệ cao này nếu giải thích cặn kẽ thì dài dòng (ở VN một số người vẫn nhầm lẫn giữa HD và HDV. thực tế thì về mặt chất lượng hình ảnh HD tương đương với phim nhựa, giá cả cũng thế, trong khi HDV thì ở hàng thấp hơn, về mọi mặt không thể so sánh ), hơn nữa tui cũng biết rất ít về loại này ( mà có loại nào mình biết nhiều đâu ta??? ) nên chỉ có thể nói vậy thôi.

- Nếu quay bằng Beta hay HDV thì đơn giản hơn nhiều, chỉ có việc đưa lên máy và làm hậu kì thôi ( và trước khi đưa lên máy ta cần làm một việc đó là số hóa )

Làm hậu kì chúng ta cần có các công đoạn sau:
- Xử lí hậu kì( đây là công việc rất phức tạp, ta phải làm rất nhiều thứ. tui nghĩ ta cũng nên có một bài riêng về topic này ).
- edit lại hình ảnh
- chọn voice talent để lòng tiếng và narration
- mix nhạc

Sau khi hoàn tất sơ bộ quá trình này ta sẽ có một buổi offline present ( lúc này TVC đã thành hình tuy vẫn còn rất thô sơ, cần có mặt Client và Agency để họ có ý kiến )

Trong buổi offline Client và Agency sẽ cho Production house biết chổ nào cần chỉnh sữa, thay đổi…( sau buổi offline đầu tiên, những production house kĩ tính sẽ luôn luôn có một buổi offline revise để chắc chắn rằng sau lần chỉnh sửa đầu Client và Agency đã không còn gì để phàn nàn nữa ta mới tiến hành làm online).

Bây giờ đến giai đoạn online present. lúc này ta cần sự có mặt của tất cả các bên có liên quan như Client, Agency, Production house. Lúc này thì TVC đã thật sự thành hình và chỉ cần chờ ý kiến của Client. Nếu Client đồng ý tất cả thì mọi việc xem như đã ok, nhưng tiếc là mọi chuyện không bao giờ đơn giản như thế. Chắc chắn là luôn luôn có 1001 chổ cần phải chỉnh sửa, và điều đó bao giờ cũng hứa hẹn cho sự có mặt của buổi online lần 2.

Khi mà tất cả đã được duyệt rồi bây giờ việc sau cùng ta cần phải làm là đổ tín hiệu ra băng beta để phát sóng mà thôi.
Có một điều tui quên đề nhắc đến ( mà chắc tui quên nhiều lắm !!! ) quá trình online và offline toàn bộ làm trên máy tính ( tức là sau khi đã số hóa ). Sau khi hoàn thành tất cả thì ta mới đổ ra băng beta để phát sóng.
Báo cáo quá trình đã hoàn tất.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét