19 thg 4, 2014

Nhập môn Hình họa Chân dung ( Phần 2 )


Ở phần 1 của " Nhập môn Hình họa Chân dung " tôi giải trình ở mức độ tối giản nhằm giúp những bạn mới học vẽ có thể nắm bắt cơ bản của hình họa chân dung. Sang đến phần 2, tôi muốn mở rộng hơn một chút cho các bạn về kỹ thuật sử dụng bút chì & cách xử lý bề mặt của một bài hình họa.
Phương pháp dựng hình & căn bố cục các bạn tham khảo lại phần 1 (https://www.facebook.com/notes/nguy%E1%BB%85n-ng%E1%BB%8Dc-qu%C3%A2n/nh%E1%BA%ADp-m%C3%B4n-h%C3%ACnh-h%E1%BB%8Da-ch%C3%A2n-dung-ph%E1%BA%A7n-1-/10151347390386148 ) ). Ở phần 2 tôi không sử dụng phương pháp đường thẳng & nói điểm như phần 1 nếu đã quen tay rồi các bạn có thể vẽ đường cong cho bài vẽ mềm mại & biểu cảm hơn.
Trước tiên tôi sẽ khái quát về kỹ thuật sử dụng bút chìXét về căn bản chỉ có 2 thủ pháp để vẽ bút chì: dựng hình rồi vẽ gọn trong vùng giới hạn & dùng tẩy gọt tạo hình cho mảng chì( 1a & 1b ).Còn chất chì cũng chỉ có 2 chất cơ bản : di chì & gạch nét. Từ 2 chất cơ bản trộn với nhau ta được các hiệu ứng khác nhau: di trước gạch sau & gạch trước di sau ( 2 ).Nghịch ngợm với bút chì ta có thể tạo ra rất nhiều hiệu ứng, mỗi hiệu ứng lại gợi cho ta sự liên tưởng hình ảnh từ thực tế. Thực chất hình họa chì cơ bản là sự chuyển thể mẫu tự nhiên có màu sắc thành tranh thông qua ngôn ngữ đen trắng của bút chì, hay còn gọi là mã hóa hình ảnh.( 3)Một điều quan trọng khi vẽ chì đấy chính là bút chì màu đen nên chỉ dùng để vẽ bóng tối còn ánh sáng chính là vùng giấy trắng, sắc độ được tạo ra bởi sự tác động chì lên bề mặt giấy nhiều hay ít hoặc khoảng cách mau thưa giữa các nét chì.Áp lực của tay cũng là điều cần thiết, phải luyện nét hàng ngày. Cảm xúc chỉ thực sự biểu cảm với một đôi tay khéo léo... Hãy bắt đầu như 1 thợ học việc !
* Bước 1: Khái quát phom dáng & dựng những nét chính Tôi đặt nằm cây bút chì 6B & phác nhẹ tay khái quát những nét đầu tiên bao gồm: phom dáng của đầu, trục mặt  & cung lông mày rồi ép chì mạnh hơn ở một vài góc cạnh của xương. Giai đoạn này tôi vẫn vẽ bằng thân của ngòi chì, để vẽ như vậy các bạn cần cầm gần với ngòi chì hơn & đưa bút bằng cổ tay.Ở bước này các bạn chỉ nên quan tâm đến khối lớn & các vùng lớn cũng như sự tương tác của hình & nền, chi tiết là không cần thiết.
*Bước 2: Phân tích cấu trúc & khái quát ánh sángSau khi phân tích cấu trúc của bề mặt tôi di nhẹ chì vào những vùng tối & nối chúng thành một miền. Như vậy bài vẽ sẽ có 2 sắc độ cơ bản để từ đó ta thêm vào các sắc độ khác dựa trên tương quan lớn, xong công đoạn phủ bóng tối nên gợi lại một chút các chốt của hình.
* Bước 3: Thâm diễn & hoàn thiệnGiai đoạn này vô cùng quan trọng nên các bạn cần phải thật từ tốn & quán xuyến một cách khách quan, tránh tình trạng mải mê vào một vùng nào đó vì như vậy rất dễ bị vênh khối, tốt nhất là thường xuyên để bài ra xa để ngắm & nheo mắt kiểm tra sáng tối lớn.Với góc xuôi sáng thế này tôi thường tập trung thâm diễn ngũ quan & các góc tiếp giáp của hình. Khối mặt chỉ gợi nhẹ bằng các vuốt đậm từ 2 chu vi của hình & tụ sáng ở giữa ( tất nhiên vẫn có một bên hơi đậm hơn bên kia ). Tôi thường di nhẹ chì cho một vùng chi tiết để tạo lớp lớt cũng như tạo màu sắc cho vùng: di bằng thân bút sẽ tạo hiệu ứng độ nhầy còn di bằng đầu bút sẽ tạo hiệu ứng xốp mịn, sau đấy đứng bút để tạo nét lên trên & lớp hoàn thiện cuối cùng hay còn gọi là lớp tráng thì lại di nhẹ chì lên một số vùng cần làm êm.Mỗi người sẽ có những cách xử lý kỹ thật chì tùy theo sở thích & sở trường miễn sao phản ánh cho người xem hiểu được bề mặt mình muốn mô phỏng. Trên đây là một vài kinh nghiệm chia sẻ cùng những bạn căn bản sau khi đã bước qua giai đoạn dựng phom dáng thô, chúc các bạn thành công.

Nhập môn hình họa chân dung ( phần 1 )




Các bạn mới bắt đầu học vẽ thường gặp một số khó khăn nhất định trong việc vẽ một bài hình hoạ . Khi mới làm quen với việc học vẽ bạn hẳn không hài lòng với cách xây dựng hình thể cứng nhắc như robot , điều đó hoàn toàn không giống với những gì bạn nhìn thấy và những gì mà bạn mong muốn với môn hình hoạ .

Ngày nay các tư liệu hình hoạ vô cùng phong phú , với đủ các phong cách khác nhau , các tư liệu đó đều rất tốt , điển hình là các tư liệu của Trung Quốc , rất gần gũi & giá cả hợp lí . Nhưng có một vấn đề rằng chúng ta chưa thể vẽ được như thế ,hay chúng ta ảo tưởng rằng chúng ta đã vẽ được như thế .Để vẽ được như họ chúng ta cần phải nỗ lực rất nhiều , việc học vẽ không thể đốt cháy giai đoạn được .
Các tư liệu có trên thị trường thường hoặc là chỉ có bài vẽ hoàn thiện , hoặc trình bầy rất vắn tắt . Với những bạn đã có kinh nghiệm vẽ để nghiên cứu được cũng không phải là điều dễ dàng chứ đừng nói là các bạn mới bắt đầu học vẽ . Vậy tôi xin mạn phép lập một topic này để chia sẻ với các bạn phần nào trong việc những bước đầu học vẽ hình hoạ .

Các bạn thường bắt đầu ngay với những đường cong , điều này không sai nhưng nó sẽ làm các bạn lúng túng vì để vẽ được đường cong chính xác là rất khó . Theo tôi các bạn nên chia đường cong thành các phân đoạn nhỏ để khái quát hình thể và làm khung định vị cho đường cong . Chắc hẳn đường thẳng thì ai cũng vẽ được vì chỉ cần tìm 2 điểm rồi nối vào nhau là xong . Các bạn hãy dùng những đoạn thẳng để bắt các hướng chính của mẫu đồng thời khái quát tổng thể một cách nhanh chóng . Các bạn phải chấp nhận công đoạn này nếu muốn đi xa hơn với môn hình hoạ, nếu không các bạn cũng sẽ chỉ vẽ "hay hay" thế thôi chứ không thể gọi là vững hình hoạ được .



* Ở bước khái quát đầu tiên các bạn nên vẽ thật nhẹ tay Vì chúng ta sẽ thực hiện bước thứ 2 trồng lên bước thứ nhất ,nên thực hiện nét vẽ với bút chì hơi nghiêng trên mặt giấy ,thả lỏng lực cổ tay và khớp vai, cũng không nên cầm bút quá chặt .Các nét vẽ sai và vẽ thừa các bạn cứ để lại vì đôi khi những nét vẽ sai ẩn ở phía dưới tạo nên hiệu quả rung của hình thể làm cho bài vẽ mềm mại hơn .



Trong bước thứ 2 các bạn tập phân tích hình khối , có thể bài vẽ trong có vẻ khô cứng , nhưng không sao hết vì thà khô cứng máy móc còn hơn hời hợt .Các bạn cứ trình bày hết cái hiểu về hình thể của mình trên mặt giấy , nhưng nên nhớ là những nét phía bên tối các bạn nên phác dày và xốp còn các nét bên sáng các bạn nên vẽ thưa và mỏng , nhớ dựng kỹ đường giáp ranh giữa sáng & tối .

 

*Sang đến bước thứ 3 các bạn dựa theo các khung mảng đã dựng bắt đầu thực hiện việc thể hiện đậm nhạt . Các bạn không nên lên bóng của từng chi tiết mà nên lên những diện lớn trước . Theo tôi tốt nhất các bạn nên nối liền toàn bộ vùng bóng tối thành 1 tuyến lớn để tách hình thể thành 2 phần sáng và tối. Ban đầu các bạn chỉ nên vẽ 2 sắc độ , khi tương quan lớn đã xong chúng ta mới thêm đậm bằng cách trồng thêm các lớp chì theo hướng của khối ( khối nghiêng thế nào thì nét nghiêng theo hướng đó ) . Công đoạn này các bạn luôn phải vẽ trong trạng thái nheo mắt hoặc vẽ được một phần các bạn nên lùi ra xa để xem tương quan , điều này là cần thiết vì nó sẽ giúp bạn sẽ tự đánh giá bài vẽ một cách khách quan .Các bạn cứ vẽ thô đừng vội trau chuốt hình thể & nên hạn chế dùng tẩy ,chỉ những phần nào sai một cách quá đáng thì mới tẩy bớt đi vì nếu có cục tẩy kè kè bên cạnh các bạn sẽ không thể mạnh dạn vẽ được .



* Để thực hiện bước hoàn thiện các bạn cần phải luyện tập nhiều về sắc độ để có một đôi tay khéo léo kèm theo phải quan sát & phân tích thật kỹ . Trên đây tôi giải trình ở mức độ tối giản & cố gắng vẽ các nét thô rõ để các bạn nhìn thấy các bước làm việc , hy vọng sẽ có ích phần nào với những bạn mới học vẽ , còn với những bạn đã học lâu năm hoặc sinh viên thì chắc hẳn tự các bạn đã có ngôn ngữ của riêng mình và rằng hình hoạ có rất nhiều phong cách , đây cũng chỉ là một trong những cách giành cho trình độ cơ bản .

St : Fb/nguyengocquan
(https://www.facebook.com/notes/nguy%E1%BB%85n-ng%E1%BB%8Dc-qu%C3%A2n/nh%E1%BA%ADp-m%C3%B4n-h%C3%ACnh-h%E1%BB%8Da-ch%C3%A2n-dung-ph%E1%BA%A7n-1-/10151347390386148)